GÖRME FİZYOLOJİSİ

GÖRME FİZYOLOJİSİ
Fotoreseptör hücreler
• Işığa duyarlı hücreler
• Koni hücreleri 6 milyon fovea ve fovea etrafında,
• Rod hücrelerin sayısı 120 milyon fovea dışında.
• Bu iki hücre grubu dış segment görünümleri dışında birbirine benzer
• Temel olarak 4 kısım; pigment epiteline komşu dış segment, iç segment,
nükleus ve sinaptik gövde
• Göze gelen ışığın elektrik sinyallerine
dönüştürülmesi için fotopigment bulunmalı
• Fotopigment retinal veya retinen denen
kromofor madde ve opsin adı verilen
lipoprotein yapıda iki maddeGÖRME FİZYOLOJİSİ
• Koni hücreler başlıca renkli ve keskin görmeden sorumlu
• Koni hücre sisteminin çözünürlüğü yüksek, Rodlar düşük şiddetteki ışığa
• Normalde koni hücresi sadece bir tane bipolar ve gangliyon hücresi ile
sinaps
• Buna karşın rod hücreleri yaklaşık 600
• Retina pigment epitel tabakasında ayrıca yüksek konsantrasyonda A
vitamini de bulunmakta. A vitamini pigment tabakası içine gömülü olan
fotoresptör hücrelerin dış segmentlerinin zarlarından ileri geri değişime
uğrayarak görmede önemli rol oynamakta. GÖRME FİZYOLOJİSİ
• Opsinin yapısındaki küçük değişiklikler fotoreseptör hücrelerinin değişik
spektral duyarlılıkta olmasına neden olurlar.
• Işığın rodlardaki görme pigmentine (rodopsin) ilk etkisi retinalin
izomerleşmesi ve sonunda opsinin retinalden ayrılmasıdır ve buna pigment
beyazlaması denir.
• koniler mavi, yeşil ve kırmızı renge duyarlı fotopsinler
• ışığı soğurma özellikleri mavi için 445 nm, yeşil için 535 nm ve kırmızı
için 570 nm dalga boylarında
• Fotoreseptörlerdeki ve pigment epitel hücresindeki enzimler beyazlamış
pigmenti tekrar eski haline döndürürler. Serbest formdaki trans retinal, ışık
etkisiyle değişime uğramadan önce cis-retinal şekline döner. Bu işlemin
yavaş oluşu karanlıkta ışık adaptasyonunun niçin yavaş gerçekleştiğini
açıklamakta• FOTOTRANSDÜKSİYON
1. Karanlıkta dış segmente pasif olarak sodyum akımı mevcuttur. Sodyum
iç segmentten aktif olarak dışarı atılır. Bu olaya karanlık akımı denir.
2. Fototransdüksiyonda ilk aşama ışık etkisiyle 11-12-cis bağının
kopmasıdır. Bu olay opsini aktive eder. Aktif opsin, diğer bir membran
proteini trandusini aktive eder. Bu da PDE enzimini aktive ederek, cGMP
yi nonsiklik formuna çevirir.
3. Karanlıkta dış segmentte yüksek cGMP düzeyleri bulunur. Bu düzey
sodyum kanallarını açık tutar. Nonsiklik formuna dönüşünce kanallar
kapanır. Dış segmente sodyum giremez.
5. Koniler parlak aydınlatma karşısında devamlı olarak cevap verebilirler.
Rodların doygunluğu saatler sürebilir.GÖRME FİZYOLOJİSİ
Renkli görme
• en iyi tanımlayabilecek kavram, trikromasite teorisi.
• Bu teori ile, kırmızı, mavi ve yeşil 3 ayrı renkteki ışığın uygun karışımıyla
bütün renklerin algılanabileceği gözlemine dayanmakta.
• Buna teknolojik gelişmelerden örnek verecek olur isek trinitron televizyon
ve monitörlerde bu 3 renk farklı ışık kaynağı ile oluşturulmakta ve uygun
karışımı ile değişik renkler ekranda görülmekte